ბარიატრია და მეტაბოლური ქირურგია
ბარიატრია და მეტაბოლური ქირურგია მედიცინის მიმართულებაა, რომელიც ჭარბ წონასა და სიმსუქნეს, ასევე მასთან დაკავშირებულ მეტაბოლურ დაავადებებს ქირურგიული მეთოდებით მკურნალობს.
ბარიატრია და მეტაბოლური ქირურგია მედიცინის მიმართულებაა, რომელიც მძიმე სიმსუქნესა და მასთან დაკავშირებულ მეტაბოლურ დარღვევებს ქირურგიული ჩარევით მკურნალობს. მისი მიზანი მხოლოდ წონის კლება არ არის - ის ხშირად აუმჯობესებს ან რემისიაში გადაჰყავს მე-2 ტიპის დიაბეტს, ჰიპერტენზიასა და სხვა თანმხლებ დაავადებებს.
ძირითადი ოპერაციები
- კუჭის სახელოსებრი რეზექცია - კუჭის მოცულობის შემცირება მისი ნაწილის მოცილებით;
- კუჭის შუნტირება - საჭმლის მომნელებელი გზის შეცვლა კუჭისა და ნაწლავის დაკავშირებით;
- თანმხლები დაავადებების გაუმჯობესება - მე-2 ტიპის დიაბეტისა და მეტაბოლური დარღვევების კონტროლი;
- მცირეინვაზიური მიდგომა - ოპერაციები უმეტესად ლაპაროსკოპიულად ტარდება.
ვის შეიძლება დასჭირდეს ბარიატრიული ოპერაცია
ბარიატრიული ქირურგია განიხილება მაშინ, როცა სხეულის მასის ინდექსი მაღალია და წონის კლება ცხოვრების წესის ცვლილებითა და მკურნალობით ვერ მიიღწევა, განსაკუთრებით თუ არსებობს მძიმე თანმხლები დაავადებები. ეს არ არის ესთეტიკური პროცედურა - ის სამედიცინო ჩვენებით და მრავალპროფილიანი გუნდის შეფასების შემდეგ ტარდება.
მკურნალობა და შემდგომი მეთვალყურეობა
ოპერაციამდე პაციენტი გადის კომპლექსურ შეფასებას ქირურგის, ენდოკრინოლოგის, დიეტოლოგისა და ფსიქოლოგის მონაწილეობით. ჩარევის შემდეგ საჭიროა ხანგრძლივი მეთვალყურეობა, კვების რეჟიმის მკაცრი დაცვა და ვიტამინებისა და მიკროელემენტების მიღება, რაც დეფიციტის თავიდან აცილებას ემსახურება.
ამ გვერდზე შეგიძლიათ იხილოთ ბარიატრიული ქირურგები და კლინიკები საქართველოში, ასევე გაეცნოთ დაკავშირებულ მედიკამენტებსა და სტატიებს.
ხშირად დასმული კითხვები
ბარიატრიული ოპერაცია ჩვეულებრივ განიხილება, როცა სხეულის მასის ინდექსი 40-ს აჭარბებს, ან 35-ს ზემოთაა მძიმე თანმხლები დაავადებით (მაგალითად მე-2 ტიპის დიაბეტი, ჰიპერტენზია). აუცილებელი პირობაა, რომ წონის კლება არაქირურგიული მეთოდებით უშედეგო აღმოჩნდა. საბოლოო გადაწყვეტილებას მრავალპროფილიანი გუნდი იღებს ინდივიდუალური შეფასების საფუძველზე.
დიახ, მეტაბოლური ქირურგია ხშირად მნიშვნელოვნად აუმჯობესებს ან რემისიაში გადაჰყავს მე-2 ტიპის დიაბეტს, ზოგჯერ წონის მნიშვნელოვან კლებამდეც - ეს ჰორმონული და მეტაბოლური ცვლილებებით აიხსნება. ამის მიუხედავად, შედეგი ინდივიდუალურია და საჭიროებს კვების რეჟიმის დაცვასა და მუდმივ მეთვალყურეობას. ოპერაცია დიაბეტის სამკურნალო ერთ-ერთი ეფექტური, თუმცა არა ერთადერთი მეთოდია.
ოპერაციის შემდეგ კვება ეტაპობრივად აღდგება - თხევადი საკვებიდან რბილ და შემდეგ მყარ საკვებამდე, მცირე პორციებით და ნელა ჭამით. ხანგრძლივად საჭიროა ცილებით მდიდარი კვება და ვიტამინურ-მინერალური დანამატები დეფიციტის თავიდან ასაცილებლად. ინდივიდუალურ გეგმას დიეტოლოგი ადგენს და მისი მკაცრი დაცვა ხანგრძლივი შედეგის საწინდარია.
ექიმს დაუყოვნებლივ მიმართეთ, თუ ოპერაციის შემდეგ გაჩნდა ძლიერი მუცლის ტკივილი, მაღალი ტემპერატურა, გამუდმებული ღებინება, გულმკერდის ტკივილი ან ქოშინი. ასევე საყურადღებოა უწყვეტი სისუსტე, თავბრუსხვევა და ვიტამინების დეფიციტის ნიშნები ხანგრძლივ პერიოდში. რეგულარული საკონტროლო ვიზიტების გამოტოვება არ არის რეკომენდებული, რადგან ისინი გართულებების ადრეულ გამოვლენას ემსახურება.
ბარიატრიული ოპერაცია ეფექტური ინსტრუმენტია, თუმცა ხანგრძლივი შედეგი დამოკიდებულია ცხოვრების წესზე - კვების რეჟიმის დაცვაზე, ფიზიკურ აქტივობასა და მეთვალყურეობის გაგრძელებაზე. ძველი ჩვევებისა და ჭარბი კალორიების დაბრუნება წონის ნაწილობრივ აღდგენას იწვევს. ამიტომ ოპერაცია ცხოვრების წესის მუდმივ ცვლილებას საჭიროებს და არა ერთჯერად გადაწყვეტას.
