ბავშვთა კვება
ბავშვთა კვება მოიცავს ჩვილისა და ბავშვის ასაკის შესაბამის კვების პრინციპებს - ძუძუთი კვებიდან და დამატებითი საკვების შემოღებიდან სკოლამდელი და სასკოლო ასაკის დაბალანსებულ რაციონამდე.
სტატიები (11)
ყველა →ჯანსაღი კვების მნიშვნელობა ორსულობის პერიოდში
04 ივნისი, 2025
ნაწლავის მიკრობიოტა - როგორ გავუძლიეროთ ჩვილს იმუნიტეტი
23 აპრილი, 2024
ძუძუთი კვება საკეისრო კვეთის შემდეგ
23 აპრილი, 2024
ჩააცვით ბავშვებს ადეკვატურად, ასეირნეთ სუფთა ჰაერზე
10 სექტემბერი, 2023
პომიდორი ბავშვთა კვებაში
30 აგვისტო, 2022
ბავშვის განვითარების ხელშეწყობა ჯანსაღი კვებით
22 მარტი, 2021
ბავშვთა კვება გულისხმობს ბავშვის ასაკის, ზრდისა და განვითარების შესაბამის კვების ორგანიზებას. სწორი კვება საფუძველია ჯანსაღი ზრდის, ძლიერი იმუნიტეტისა და ნორმალური ინტელექტუალური განვითარებისთვის, ხოლო ბალანსის დარღვევა იწვევს როგორც კვების ნაკლებობით, ისე ჭარბწონიანობით გამოწვეულ პრობლემებს.
ასაკობრივი ეტაპები
- 0-6 თვე - დედის რძე ან ადაპტირებული ნარევი ბავშვის ერთადერთი საკვებია;
- 6 თვიდან - იწყება დამატებითი საკვების (პრიკორმის) ეტაპობრივი შემოღება ძუძუთი კვების პარალელურად;
- 1-3 წელი - ბავშვი თანდათან გადადის ოჯახის საერთო მაგიდაზე, მრავალფეროვან საკვებზე;
- სკოლამდელი ასაკი - ყალიბდება კვების ჩვევები და გემოვნების უპირატესობები;
- სასკოლო ასაკი - იზრდება ენერგიის მოთხოვნა, მნიშვნელოვანია რეგულარული და სრულფასოვანი კვება.
როდის მივმართოთ ექიმს
პედიატრს ან ნუტრიციოლოგს უნდა მიმართოთ, თუ ბავშვი ცუდად იმატებს წონაში, სისტემატურად უარს ამბობს ჭამაზე, აღენიშნება საკვებზე ალერგიული რეაქცია ან, პირიქით, სწრაფად იმატებს ჭარბ წონას. საყურადღებოა ასევე მუდმივი ყაბზობა ან ხშირი მოშლა, რაც კვების კორექციას საჭიროებს.
ჯანსაღი კვების პრინციპები
ბავშვის რაციონი უნდა შეიცავდეს ცილას, რთულ ნახშირწყლებს, ჯანსაღ ცხიმებს, ხილსა და ბოსტნეულს. მნიშვნელოვანია დამატებული შაქრის, მარილისა და ულტრადამუშავებული პროდუქტების შეზღუდვა, საკმარისი სითხის მიღება და კვების რეჟიმის დაცვა.
პრევენცია
ჯანსაღი კვების ჩვევები ადრეული ასაკიდან ყალიბდება - ოჯახის მაგალითი, საერთო კვება და ტკბილეულის გონივრული შეზღუდვა ამცირებს მომავალში სიმსუქნისა და მეტაბოლური დაავადებების რისკს.
ამ გვერდზე შეგიძლიათ იხილოთ პედიატრები, ნუტრიციოლოგები და კლინიკები საქართველოში, ასევე გაეცნოთ ბავშვთა კვებასთან დაკავშირებულ პროდუქტებს, მედიკამენტებსა და სტატიებს.
ხშირად დასმული კითხვები
დამატებითი საკვები ჩვეულებრივ 6 თვიდან შემოდის, როცა ბავშვი დამოუკიდებლად ჯდება და თავს კარგად იჭერს. იწყებენ ერთი კომპონენტისგან შემდგარი ბლანტი საკვებით - ბოსტნეულის ან ბურღულის პიურეთი, ჩაის კოვზის ოდენობით. ყოველი ახალი პროდუქტი შემოგვაქვს 3-5 დღის ინტერვალით, რათა შესაძლო ალერგიული რეაქცია ადვილად შევამჩნიოთ.
ბავშვის მადა ბუნებრივად მერყეობს და დროებითი ჭამაზე უარი ხშირად ნორმაა. ექიმს მიმართეთ, თუ ბავშვი 2 კვირაზე მეტხანს სისტემატურად უარს ამბობს საკვებზე, არ იმატებს ან იკლებს წონაში, ხდება ლეთარგიული, ან ჭამას თან ახლავს ტკივილი, ღებინება და ყლაპვის სირთულე. ამ ნიშნების არსებობისას საჭიროა წონისა და განვითარების შეფასება.
ერთ წლამდე ძროხის რძე ძირითად სასმელად რეკომენდებული არ არის, რადგან იგი ცუდად ინელება, ღარიბია რკინით და თირკმელებს ტვირთავს. ამ ასაკში მთავარი რჩება დედის რძე ან ადაპტირებული ნარევი. ცოტაოდენი რძის პროდუქტის (მაგალითად, ხაჭო ან იოგურტი) დამატება საკვებში შესაძლებელია 8-9 თვიდან, ექიმთან შეთანხმებით.
მთავარია ტკბილი სასმელებისა და ულტრადამუშავებული ხემსის შეზღუდვა, სუფრასთან ერჯერ ჭამა ეკრანების გარეშე და ფიზიკური აქტივობის წახალისება. არ არის რეკომენდებული ბავშვის ჭამის იძულება ან საკვების ჯილდოდ გამოყენება. ოჯახის ჯანსაღი კვების მაგალითი ბავშვზე ყველაზე ძლიერად მოქმედებს.
დაბალანსებულად კვებადი ბავშვი ვიტამინების უმეტესობას საკვებიდან იღებს, თუმცა ვიტამინი D ხშირად ცალკე ინიშნება, განსაკუთრებით ჩვილებში და ზამთრის სეზონზე. რკინის ან სხვა დანამატის საჭიროებას ექიმი ინდივიდუალურად, ანალიზების საფუძველზე განსაზღვრავს. თვითნებურად ვიტამინების მიცემა რეკომენდებული არ არის, რადგან ჭარბი დოზა ისეთივე მავნეა, როგორც ნაკლებობა.