კარდიო-რევმატოლოგია
კარდიო-რევმატოლოგია მედიცინის დარგია კარდიოლოგიისა და რევმატოლოგიის მიჯნაზე, რომელიც რევმატიული და აუტოიმუნური დაავადებების დროს გულისა და სისხლძარღვების დაზიანების დიაგნოსტიკასა და მკურნალობას შეისწავლის.
კარდიო-რევმატოლოგია მედიცინის დარგია, რომელიც კარდიოლოგიისა და რევმატოლოგიის მიჯნაზე მდებარეობს და შეისწავლის გულის დაზიანებებს რევმატიული და აუტოიმუნური დაავადებების დროს. სახსრებისა და შემაერთებელი ქსოვილის მრავალი დაავადება გულსაც აზიანებს, ამიტომ ასეთი პაციენტები ორივე მიმართულების კოორდინირებულ მეთვალყურეობას საჭიროებენ.
რას შეისწავლის კარდიო-რევმატოლოგია
- რევმატიული ცხელება და კარდიტი - სტრეპტოკოკული ინფექციის გართულება, რომელიც გულის სარქველებს აზიანებს;
- გულის შეძენილი მანკები - სარქველების დაზიანება რევმატიული პროცესის შედეგად;
- მიოკარდიტი და პერიკარდიტი - გულის კუნთისა და გულის გარსის ანთება სისტემური დაავადებების ფონზე;
- გულ-სისხლძარღვთა რისკი რევმატოიდული ართრიტის დროს - ქრონიკული ანთება ათეროსკლეროზის განვითარებას აჩქარებს;
- გულის დაზიანება მგლურას დროს - სისტემური წითელი მგლურა ხშირად პერიკარდსა და სარქველებს აზიანებს;
- ვასკულიტები - სისხლძარღვების ანთებითი დაავადებები, რომლებიც გულის სისხლმომარაგებას არღვევს.
როდის მივმართოთ კარდიო-რევმატოლოგს
კონსულტაცია საჭიროა, როცა რევმატიულ დაავადებას თან ერთვის ქოშინი, გულმკერდის ტკივილი, გულის ფრიალი ან ფეხების შეშუპება. ასევე საყურადღებოა ანგინის შემდეგ განვითარებული სახსრების ტკივილი და საერთო სისუსტე, განსაკუთრებით ბავშვებსა და მოზარდებში.
დიაგნოსტიკა და მკურნალობა
გამოიყენება ექოკარდიოგრაფია, ელექტროკარდიოგრამა, ანთების მაჩვენებლებისა და სპეციფიკური ანტისხეულების კვლევა. მკურნალობა მოიცავს ანთების საწინააღმდეგო და იმუნომოდულატორ მედიკამენტებს, გულის ფუნქციის მხარდამჭერ თერაპიას, ხოლო სარქველების მძიმე დაზიანებისას - ქირურგიულ ჩარევას.
პრევენცია
მთავარი პრევენციული ღონისძიებაა სტრეპტოკოკული ინფექციების დროული და სრულფასოვანი მკურნალობა, ასევე ძირითადი რევმატიული დაავადების კონტროლი, რაც გულის დაზიანების რისკს მნიშვნელოვნად ამცირებს.
ამ გვერდზე შეგიძლიათ იხილოთ კარდიოლოგები და რევმატოლოგები საქართველოში, ასევე გაეცნოთ გულისა და რევმატიული დაავადებების სამკურნალო მედიკამენტებსა და თემატურ სტატიებს.
ხშირად დასმული კითხვები
ქრონიკული ანთება სისხლძარღვების კედლებსაც აზიანებს, ამიტომ რევმატოიდული ართრიტისა და მგლურას მქონე პაციენტებში ინფარქტისა და ინსულტის რისკი მომატებულია. ამის გამო რეკომენდებულია წელიწადში ერთხელ ეკგ-ს, ქოლესტერინისა და წნევის შემოწმება მაშინაც კი, როცა გულის მხრივ ჩივილები საერთოდ არ არის.
არასრულფასოვნად ნამკურნალები სტრეპტოკოკული ანგინის შემდეგ 2-4 კვირაში შესაძლოა განვითარდეს რევმატიული ცხელება, რომელიც გულის სარქველებს აზიანებს. ამიტომ ბაქტერიული ანგინის დროს ანტიბიოტიკის კურსი ბოლომდე უნდა დასრულდეს, გაუმჯობესების შემთხვევაშიც კი. ანგინის შემდეგ სახსრების ტკივილისა და ტემპერატურის გაჩენისას აუცილებელია ექიმთან ვიზიტი.
გადატანილი რევმატიული ცხელების შემდეგ ექოკარდიოგრაფია პირველ წლებში ყოველწლიურად ტარდება, სარქვლის სტაბილური დაზიანების დროს კი 1-2 წელიწადში ერთხელ. გრაფიკი ინდივიდუალურია და დაზიანების ხარისხზეა დამოკიდებული. ახალი ჩივილის - ქოშინის ან გულის ფრიალის გაჩენისას კვლევა დაუგეგმავადაც ტარდება.
სასწრაფო კონსულტაციაა საჭირო, თუ ერთი სართულის ასვლისას ქოშინი გიჩნდებათ, გულის ფრიალის ეპიზოდები რამდენიმე წუთზე მეტხანს გრძელდება ან კვირაში რამდენჯერმე მეორდება, ასევე გულმკერდის ტკივილისა და ფეხების შეშუპების დროს. ბავშვში ანგინიდან 2-3 კვირაში გაჩენილი სახსრების ტკივილი და ტემპერატურა ექიმთან მიმართვის პირდაპირი ჩვენებაა.
ზოგიერთი ანთების საწინააღმდეგო მედიკამენტი ხანგრძლივი მიღებისას წნევას მატებს, ამიტომ მისი ფონზე წნევის კონტროლი აუცილებელია. ამავდროულად, ძირითადი დაავადების კარგად კონტროლი ანთებას თრგუნავს და გულის რისკს პირიქით ამცირებს. მედიკამენტის თვითნებურად შეწყვეტა ან შეცვლა ექიმთან შეთანხმების გარეშე დაუშვებელია.
