ონკოლოგია - მამოლოგია
ონკოლოგია-მამოლოგია მედიცინის დარგია, რომელიც სარძევე ჯირკვლის სიმსივნური და კეთილთვისებიანი დაავადებების დიაგნოსტიკას, მკურნალობასა და პრევენციას შეისწავლის.
კლინიკები (6)
ყველა →
ეროვნული სკრინინგ ცენტრი
გინეკოლოგია-რეპროდუქტოლოგია, ონკოლოგია - მამოლოგია
კლინიკა კონსილიუმი
ენდოკრინოლოგია, შინაგანი მედიცინა (თერაპია), ონკოლოგია - მამოლოგია, რადიოლოგია
კლინიკა პლაზმა
ონკოლოგია, ონკოლოგია - მამოლოგია, ონკოლოგიური ქირურგია
კოი-კლინიკური ონკოლოგიის ინსტიტუტი
ონკოლოგია, ონკოლოგია - მამოლოგია
მედ დიაგნოსტიკა ლაბორატორია
ენდოკრინოლოგია, პედიატრია, გინეკოლოგია-რეპროდუქტოლოგია, დერმატოლოგია-ვენეროლოგია, ონკოლოგია - მამოლოგია, რადიოლოგია, უროლოგია-ანდროლოგია
ჩიჩუების სამედიცინო ცენტრი მზერა
ენდოკრინოლოგია, გინეკოლოგია-რეპროდუქტოლოგია, ოტორინოლარინგოლოგია, ოფთალმოლოგია, ნევროლოგია, ონკოლოგია - მამოლოგია, რადიოლოგია, მრავალპროფილური საავადმყოფო, მრავალპროფილური ამბულატორია
ონკოლოგია-მამოლოგია მედიცინის დარგია, რომელიც სარძევე ჯირკვლის დაავადებებს შეისწავლის - როგორც ავთვისებიან სიმსივნეებს, ისე კეთილთვისებიან წარმონაქმნებს. ძუძუს კიბო ქალებში ყველაზე გავრცელებული ონკოლოგიური დაავადებაა, თუმცა ადრეულ სტადიაზე გამოვლენისას ის მკურნალობას კარგად ექვემდებარება.
სარძევე ჯირკვლის ძირითადი დაავადებები
- ძუძუს კიბო - ავთვისებიანი სიმსივნე, რომლის პროგნოზი პირდაპირ დამოკიდებულია გამოვლენის სტადიაზე;
- ფიბროადენომა - კეთილთვისებიანი წარმონაქმნი, ხშირი ახალგაზრდა ქალებში;
- კისტა - სითხით სავსე წარმონაქმნი, რომელიც ზომაში ციკლურად იცვლება;
- მასტოპათია - ჯირკვლოვანი ქსოვილის კეთილთვისებიანი ცვლილება ტკივილითა და შებერილობით;
- ინტრადუქტალური პაპილომა - სადინრის შიგნით წარმონაქმნი, დვრილიდან გამონადენის ხშირი მიზეზი;
- მასტიტი - სარძევე ჯირკვლის ანთება, ძირითადად ლაქტაციის პერიოდში.
როდის მივმართოთ მამოლოგს
ექიმთან ვიზიტი აუცილებელია ძუძუში კვანძის ან გამკვრივების შეგრძნებისას, დვრილიდან გამონადენის, კანის ცვლილების - ჩაზნექის, შეწითლების, ფორთოხლის ქერქის მსგავსი გარეგნობის - ასევე დვრილის ჩაბრუნებისა და იღლიის ლიმფური კვანძების გადიდების დროს. ტკივილის არარსებობა დამამშვიდებელი ნიშანი არ არის - ადრეული სიმსივნე უმეტესად უმტკივნეულოა.
დიაგნოსტიკა და მკურნალობა
ძირითადი კვლევებია მამოგრაფია, სარძევე ჯირკვლის ექოსკოპია და საეჭვო წარმონაქმნის ბიოფსია. მკურნალობა ინდივიდუალურია და მოიცავს ქირურგიულ ჩარევას - ხშირად ორგანოშემანარჩუნებელს - ქიმიოთერაპიას, სხივურ, ჰორმონულ და სამიზნე თერაპიას.
პრევენცია
რისკს ამცირებს წონის კონტროლი, ფიზიკური აქტივობა, ალკოჰოლის შეზღუდვა და ძუძუთი კვება. გადამწყვეტი მნიშვნელობა კი რეგულარულ სკრინინგს აქვს - ის სიმსივნეს იმ ეტაპზე ავლენს, როცა განკურნება ყველაზე რეალურია.
ამ გვერდზე შეგიძლიათ იხილოთ მამოლოგები და კლინიკები საქართველოში, ასევე გაეცნოთ სარძევე ჯირკვლის დაავადებებთან დაკავშირებულ მედიკამენტებსა და სტატიებს.
ხშირად დასმული კითხვები
თვითგასინჯვა თვეში ერთხელ ტარდება - ციკლის მე-5-10 დღეს, როცა ჯირკვალი ყველაზე რბილია; მენოპაუზის შემდეგ კი ყოველთვე ერთსა და იმავე რიცხვში. სარკესთან შეაფასეთ ფორმისა და კანის ცვლილებები, შემდეგ წამოწოლილ მდგომარეობაში თითების ბალიშებით წრიული მოძრაობით გასინჯეთ მთელი ჯირკვალი და იღლიის არე. ნებისმიერი ახალი ცვლილება ექიმთან ვიზიტის საბაბია.
40 წლამდე ქალებში ჯირკვლოვანი ქსოვილი მკვრივია და ძირითადი კვლევა ექოსკოპიაა, 40 წლის შემდეგ კი სკრინინგის ოქროს სტანდარტი მამოგრაფიაა - ის კირქვოვან მიკროჩანართებსაც ავლენს, რომლებიც ექოსკოპიაზე არ ჩანს. ეს ორი მეთოდი ერთმანეთს ავსებს და ხშირად ორივე ინიშნება. სკრინინგული მამოგრაფია 40 წლიდან 1-2 წელიწადში ერთხელ არის რეკომენდებული.
ნებისმიერი ახლად აღმოჩენილი კვანძი ექიმმა უნდა შეაფასოს - ვიზიტი დღეების და არა თვეების განმავლობაში დაგეგმეთ. თუ წარმონაქმნი მენსტრუაციის დასრულების შემდეგაც რჩება, მკვრივია, უმტკივნეულოა ან კანის ცვლილებას ახლავს, გამოკვლევა გადაუდებელია. კვანძების უმეტესობა კეთილთვისებიანი აღმოჩნდება ხოლმე, მაგრამ ამის დადგენა მხოლოდ კვლევით შეიძლება - ლოდინი კი ძვირფას დროს კარგავს.
ფიბროადენომის გაავთვისებიანება იშვიათობაა, ამიტომ მცირე ზომის, დადასტურებული ფიბროადენომა უმეტესად მხოლოდ მეთვალყურეობას საჭიროებს - ექოსკოპიურ კონტროლს 6 თვეში ერთხელ. მოცილება განიხილება, როცა წარმონაქმნი სწრაფად იზრდება, დიდი ზომისაა ან ბიოფსიის პასუხი საეჭვოა. გადაწყვეტილებას მამოლოგი იღებს კვლევების საფუძველზე.
BRCA გენების კვლევა რეკომენდებულია, თუ ოჯახში ძუძუს კიბო ორ ან მეტ ახლო ნათესავს ჰქონდა, დაავადება 50 წლამდე ასაკში განვითარდა, ან გვხვდება საკვერცხის კიბოს შემთხვევებიც. მუტაციის აღმოჩენა დაავადებას არ ნიშნავს - ის მხოლოდ მომატებულ რისკზე მიუთითებს და საშუალებას იძლევა შედგეს გაძლიერებული მეთვალყურეობის ინდივიდუალური გეგმა.
