ძებნა...
შედეგი ვერ მოიძებნა

სისხლის სისტემის დაავადებები

სისხლის სისტემის დაავადებები აერთიანებს სისხლის უჯრედების, ძვლის ტვინისა და შედედების სისტემის დარღვევებს - ანემიიდან სისხლის ავთვისებიან დაავადებებამდე.

რეკლამა
რეკლამა
რეკლამა

სისხლის სისტემის დაავადებები აერთიანებს იმ მდგომარეობებს, რომლებიც სისხლის უჯრედების (ერითროციტების, ლეიკოციტების, თრომბოციტების), ძვლის ტვინისა და სისხლის შედედების სისტემის დარღვევით მიმდინარეობს. ისინი შეიძლება იყოს მემკვიდრეობითი ან შეძენილი და მრავალფეროვნებით ხასიათდება - მსუბუქი ანემიიდან ავთვისებიან დაავადებამდე.

გავრცელებული სისხლის დაავადებები

  • ანემია - სისხლში ჰემოგლობინის დაქვეითება, ყველაზე ხშირად რკინის ან B12 ვიტამინის დეფიციტით;
  • ლეიკოზი - ძვლის ტვინის ავთვისებიანი დაავადება, სისხლის უჯრედების უკონტროლო წარმოქმნით;
  • ლიმფომა - ლიმფური სისტემის სიმსივნური დაავადება;
  • თრომბოციტოპენია - თრომბოციტების რაოდენობის დაქვეითება და სისხლდენის მიდრეკილება;
  • ჰემოფილია და შედედების დარღვევები - სისხლის ცუდი შედედება და გახანგრძლივებული სისხლდენა;
  • თალასემია - მემკვიდრეობითი დაავადება ჰემოგლობინის წარმოქმნის დარღვევით.

როდის მივმართოთ ჰემატოლოგს

საყურადღებო ნიშნებია ხანგრძლივი სისუსტე და ფერმკრთალობა, ადვილად წარმოქმნილი ჩალურჯებები, ცხვირიდან ან ღრძილებიდან ხშირი სისხლდენა, გახანგრძლივებული ცხელება და ლიმფური კვანძების უმტკივნეულო გადიდება. ამ სიმპტომების იგნორირება დაავადების პროგრესირებას უწყობს ხელს.

დიაგნოსტიკა და მკურნალობა

ძირითადი კვლევაა სისხლის საერთო ანალიზი ლეიკოციტური ფორმულით, რასაც საჭიროებისამებრ ემატება რკინის, ფერიტინის, B12-ის შემოწმება და ძვლის ტვინის პუნქცია. მკურნალობა დამოკიდებულია დიაგნოზზე - რკინის ან ვიტამინების ჩანაცვლებიდან ქიმიოთერაპიამდე და ძვლის ტვინის ტრანსპლანტაციამდე.

პრევენცია

მნიშვნელოვანია დაბალანსებული, რკინითა და ვიტამინებით მდიდარი კვება, ქრონიკული სისხლდენების დროული მკურნალობა და პროფილაქტიკური სისხლის ანალიზების ჩატარება.

ამ გვერდზე შეგიძლიათ იხილოთ ჰემატოლოგები და კლინიკები საქართველოში, ასევე გაეცნოთ სისხლის სისტემის დაავადებებთან დაკავშირებულ მედიკამენტებსა და სტატიებს.

ხშირად დასმული კითხვები

სისხლის საერთო ანალიზი ჩვეულებრივ არ საჭიროებს განსაკუთრებულ მომზადებას, თუმცა რკინის, ფერიტინის ან ბიოქიმიური მაჩვენებლების შესამოწმებლად სასურველია უზმო მდგომარეობა - ბოლო კვება 8-10 საათით ადრე. ანალიზამდე მოერიდეთ ინტენსიურ ფიზიკურ დატვირთვას და ალკოჰოლს. თუ იღებთ რკინის ან ვიტამინის მედიკამენტებს, წინასწარ შეათანხმეთ ექიმთან, რადგან მათ შედეგზე გავლენა შეიძლება ჰქონდეთ.

დაქვეითებული ჰემოგლობინი ანემიის მთავარი მაჩვენებელია, თუმცა მისი მიზეზი მრავალფეროვანია - რკინის დეფიციტი, ვიტამინების ნაკლებობა, ქრონიკული სისხლდენა ან ძვლის ტვინის დაავადება. მიზეზის დასადგენად ჰემატოლოგი ინიშნავს დამატებით ანალიზებს, მათ შორის ფერიტინსა და B12-ს. თვითნებურად რკინის მიღება არასწორია, სანამ დეფიციტი დადასტურებული არ არის.

დაუყოვნებელი კონსულტაცია საჭიროა, თუ 2 კვირაზე მეტხანს გრძელდება დაუდგენელი ცხელება, ჩნდება მრავლობითი ჩალურჯება ან წერტილოვანი გამონაყარი კანზე ტრავმის გარეშე, დგინდება ლიმფური კვანძების უმტკივნეულო გადიდება ან ღამის ოფლიანობა წონის კლებასთან ერთად. სისხლდენა, რომელიც დიდხანს არ ჩერდება, ასევე გადაუდებელ შემოწმებას მოითხოვს.

ანემიის დროს დონორობა უკუნაჩვენებია, რადგან სისხლის დაკარგვა თქვენს მდგომარეობას კიდევ უფრო დაამძიმებს. დონაციამდე ყოველთვის მოწმდება ჰემოგლობინის დონე და მხოლოდ ნორმალური მაჩვენებლის შემთხვევაში დაიშვება პროცედურა. თუ წარსულში ანემია გქონდათ, აცნობეთ ამის შესახებ დონაციის პუნქტში.

ჯანმრთელ ზრდასრულს პროფილაქტიკური სისხლის საერთო ანალიზი წელიწადში ერთხელ ურჩევნია. ორსულებს, ქრონიკული დაავადების ან ხშირი დაღლილობის მქონე ადამიანებს ის უფრო ხშირად ესაჭიროებათ, გრაფიკს კი ექიმი ინდივიდუალურად ადგენს. მკურნალობის მიმდინარეობისას ანალიზი შესაძლოა თვეში ერთხელ ან უფრო ხშირადაც დაინიშნოს.

ბანერი წერტილი